Góry Czarnogóry – Komovi

 

 

               Góry Komovi są małą cząstką wielkich gór Dynarskich, których łańcuch ciągnie się wzdłuż prawie całego wybrzeża Adriatyku. Komovi nie jest masywem rozległym, ale trzy jego szczyty przekraczają wysokość 2400 metrów. Najwyższy z nich Kom Kučki wznosi się 2487 metrów ponad poziom morza. Najłatwiejszy do wejścia jest Vasojevički Kom (2461 m). Komovi wysokością ustępują w górach Dynarskich jedynie Prokletiu i Durmidorowi. Ta duża wysokość sprzyjała w okresach ochładzania się klimatu powstawaniu lodowców. Ich jęzory podgryzały zbocza szczytów i pozostawiły po sobie kotły polodowcowe. Dzięki lodowcom góry Komowi mają ostre kształty grani i urwiste zbocza. Inną klasyczną pamiątką po okresach zlodowaceń jest często tu rosnący, znany dobrze z Tatr, relikt glacjalny – dębik ośmiopłatkowy.

              W porównaniu do Durmidoru i Prokletia orientacja w terenie nie jest w Komovi skomplikowania, szlaki turystyczne są dobrze oznakowane i zdobywanie szczytów nie wymaga nadzwyczajnej kondycji. Prawie pod same ich wierzchołki, do pasterskiej osady Štavna, na wysokość 1780 metrów można dojechać samochodem. Jest tu niewielki parking, osiedle bungalowów i miła restauracja, w której urocza kelnerka zachęca do kosztowania wspaniałych dań kuchni regionalnej. Ceny pobytu nie są wysokie. Za wynajęcie domku trzeba zapłacić 40 euro za noc. Ów mały kompleks turystyczny został nazwany „Eko Katun”, a katun w języku czarnogórskim oznacza szałas.

                Zaraz za ogrodzeniem bungalowów na polanie znajduje się wiele autentycznych szałasów pasterskich. Część z nich została przebudowana na domki letniskowe, ale większość pełni jeszcze swoje pierwotne funkcje. Okoliczne polany są wypasane przez owce. Miłym widokiem jest oglądanie kłusujących po polanie koni. Ale całoroczne mieszkanie w osadzie nie jest możliwe. Jeden z właścicieli letniskowego domku opowiadał mi, że ostatniej zimy spadło w górach 3 metry śniegu. Przyjechał on tu w lutym, aby doglądnąć swoje gospodarstwo. Dojazd do Štavnej z jego rodzinnego miasteczka Andrijevicy był możliwy psim zaprzęgiem. Ale gdy przybył do celu, zobaczył tylko zaśnieżony czubek dachu na swoim domku.

                Warto zatrzymać się w Komovi na kilka dni, aby zdobyć trzy główne szczyty masywu. W czasie upalnych letnich dni konieczne jest zaopatrzenie się na wycieczkę w duże ilości napojów. Po drodze nie ma żadnego źródła, w którym można by było uzupełnić brak wody. Wysiłek z wyjścia na szczyty zostanie wynagrodzony wspaniałymi widokami. Piękne są szczyty Komowi i rozpościera się z nich widok na odległe masywy górskie Czarnogóry. Z pośród nich szczególnie efektownie prezentuje się potężne Prokletie, z dominujacym w jego panoramie najwyższym szczytem gór Dynarskich - Maja e Jezercës – 2694 m n.p.m.

 

Obszar Komovi jest objęty ochroną jako park regionalny. Idąc szlakami uwagę należy zwrócić na bardzo bogatą w gatunki szatę roślinną.

Poniżej zamieszczam listę gatunków roślin, które tu napotkałem. Niewątpliwie najpiękniejszym składnikiem flory Komovi jest lilia albańska.

Asperula doerfleri - marzanka, derflerova lazarkinja (mne.)

Cardamine glauca - rzeżucha, modrosiva režuha (chorw.)

Heliosperma quadridentatum (Silene pusilla) - słonecznica wąskolistna, lepica četverociepna (chorw.)

Iberis sempervirens - ubiorek wiecznie zielony, vazdazelena ognjica (chorw.), trajna seklička

Lilium albanicum - lilia albańska, albanski ljiljan (chorw.)

Ornithogalum umbellatum -śniedek baldaszkowaty, štitasto ptičje mlijeko (chorw.)

Potentilla clusiana - pięciornik, kluzijev petoprst (chorw.), rańšoalpski porstnik

Saxifraga cymosa (Saxifraga pedemontana subsp. cymosa Engl.) - skalnica, Сенчеста каменоломка (bułg.)

Saxifraga marginata - skalnica, obrubljena kamenika (chorw.)

Saxifraga sempervivum - skalnica, Вечнозелена каменоломка (bułg.)

www.natura-2000.eu